درد شکم یکی از رایج‌ترین مشکلاتی است که بسیاری از افراد در طول زندگی خود تجربه می‌کنند. این درد می‌تواند در قسمت‌های مختلف شکم احساس شود و بسته به محل و شدت آن، علل متفاوتی داشته باشد. در این میان، احساس درد در سمت چپ شکم یکی از شایع‌ترین دلایل مراجعه افراد به مطب پزشکان است. علت درد زیر شکم سمت چپ به عوامل مختلفی از جمله مشکلات گوارشی، عفونت یا بیماری‌های مرتبط با اندام‌های داخلی بدن مربوط می‌شود.
زنان به دلیل داشتن اندام‌های تناسلی داخلی مانند رحم و تخمدان چپ بیشتر از مردان با مشکل درد شکم مواجه می‌شوند. با این حال، مردان هم ممکن است این مشکل را به دلیل بیماری‌های مرتبط با بیضه تجربه کنند.
علت درد زیر شکم سمت چپ
بعضی از بیماری‌ها هم در زنان و هم در مردان به دردی منجر می‌شوند که در سمت چپ بدن احساس می‌شود. اما بیماری‌هایی هم هستند که فقط زنان یا فقط مردان را تحت تاثیر قرار می‌دهند. جدول زیر شایع‌ترین دلایل دل‌درد را نشان می‌دهد:
| بیماری‌هایی که هم در مردان و هم در زنان با درد شکم همراه هستند | گاستریت (ورم معده) کولیت (ورم روده) دیورتیکولیت انسداد روده فتق سنگ، عفونت یا تومور کلیه چپ بزرگ شدن طحال |
| علت درد زیر شکم سمت چپ در زنان | وجود کیست در تخمدان چپ درد قاعدگی اندومتریوز پیچ‌خوردگی تخمدان چپ حاملگی خارج رحمی بیماری التهابی لگن |
| علت درد زیر شکم سمت چپ در مردان | پیچ‌خوردگی بیضه چپ |
در ادامه شایع‌ترین عواملی که ممکن است علت تیر کشیدن زیر شکم سمت چپ باشند را معرفی می‌کنیم.
۱. ورم معده یا گاستریت
گاستریت به معنی التهاب پوشش داخلی معده است و اغلب توسط هلیکوباکتر پیلوری ایجاد می‌شود. با این حال، استفاده مداوم از بعضی مسکن‌ها یا مصرف بیش‌ازحد الکل هم می‌تواند در بروز آن نقش داشته باشد.
گاستریت ممکن است به طور ناگهانی رخ دهد (گاستریت حاد) یا به تدریج در طول زمان ایجاد شود (گاستریت مزمن). در صورت درمان نشدن، این بیماری به زخم معده تبدیل می‌شود که عوارض دردناک‌تری دارد و خطرناک‌تر است.
۲. کولیت
وقتی از علت درد زیر شکم سمت چپ صحبت به میان می‌آید، کولیت یکی از مواردی است که باید به آن اشاره کرد. این بیماری به معنی ورم یا التهاب روده است و معمولا در سطوح داخلی روده بزرگ و رکتوم (راست روده) ایجاد می‌شود.
نشانه مهم کولیت، دردی است که به تدریج گسترش پیدا می‌کند و با تغییر در نحوه عملکرد روده مانند اسهال همراه می‌شود. از علل ابتلا به کولیت می‌توان به عفونت، مسمومیت غذایی، واکنش سیستم ایمنی و کم‌خونی اشاره کرد.
۳. دیورتیکولیت
در این بیماری کیسه‌هایی به نام دیورتیکول در جداره داخلی روده بزرگ ایجاد می‌شوند. این کیسه‌ها ممکن است عفونی و ملتهب شوند. در اثر این بیماری، درد شدیدی در قسمت چپ و پایین شکم احساس می‌شود که معمولا با تب، خونریزی، لرز و تغییر اجابت مزاج همراه است. در صورت تداوم بیماری و تشدید آن ممکن است خونریزی، فتق یا انسداد روده هم ایجاد شود.
۴. انسداد روده
در افراد مبتلا به این بیماری مسیر روده بسته می‌شود و مایعات و غذاها نمی‌توانند از روده عبور کنند. در صورتی که این مشکل بلافاصله درمان نشود، بخش مسدودشده ممکن است از بین برود و برای حیات بیمار مشکلات جدی ایجاد کند.
عوامل مختلفی می‌توانند به انسداد روده منجر شوند که از آن جمله می‌توان به چسبندگی روده که معمولا پس از جراحی به وجود می‌آید، کیسه‌های ملتهب و عفونی روده (دیورتیکولیت)، پیچ‌خوردگی روده، فتق، تومورها و… اشاره کرد. کاهش اشتها، دل‌درد و نفخ از مهمترین نشانه‌های ابتلا به این بیماری هستند.
۵. فتق
فتق مشکل دیگری است که در بعضی موارد می‌تواند علت درد زیر شکم سمت چپ باشد. در بیماری فتق، جداره یا عضلات اطراف شکم دچار شکاف شده و اعضای داخلی بدن از آن بیرون می‌زنند. این عارضه اغلب دردناک است و در بخش‌های مختلف شکم رخ می‌دهد.
از انواع مختلف فتق می‌توان به فتق اپی‌گاستریک و فتق برشی اشاره کرد:
- فتق اپی‌گاستریک: در قسمت فوقانی شکم (بالای ناف و درست زیر دنده‌ها) ایجاد می‌شود. به همین دلیل، افراد مبتلا به این بیماری معمولا از درد سمت چپ شکم زیر دنده شکایت دارند.
- فتق برشی: بعد از عمل جراحی رخ می‌دهد و در آن قسمتی از روده از شکاف جراحی یا بافت ضعیف بیرون می‌زند.
فتق فقط از طریق جراحی درمان می‌شود. در صورتی که عضو بیرون‌زده نتواند به حفره شکمی برگردد، ممکن است خون‌رسانی به آن قسمت از بدن مختل شود که این موضوع بسیار خطرناک است.
ادامه مطلب را در مقاله بعدی بخوانید…
دکتر علی بهشتی نامدار – فوق تخصص گوارش و کبد – متخصص داخلی
آدرس: مشهد، خیابان کوهسنگی 6 – ساختمان صدرا – طبقه دوم
051-38536962
دیدگاهتان را بنویسید