زخم‌های دستگاه گوارش زمانی ایجاد می‌شوند که پوشش محافظ مری، معده یا روده کوچک از بین برود و اسید معده با دیواره داخلی این اندام‌ها تماس پیدا کند. عوامل زیر باعث از بین رفتن این پوشش محافظ می‌شوند:
- هلیکوباکتر پیلوری، یک نوع باکتری که می‌تواند باعث عفونت و التهاب معده شود
- استفاده مکرر از آسپرین، ایبوپروفن و سایر داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی (خطر مرتبط با این رفتار در زنان و افراد بالای ۶۰ سال بیشتر است)
- مصرف سایر داروها همراه با داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی، از جمله استروئیدها (کورتون‌ها)، داروهای ضد انعقاد خون، مهارکننده‌های انتخابی بازجذب سروتونین (داروی ضد افسردگی) و داروهای پوکی استخوان (آلندرونات و ریزدرونات)
- پرتودرمانی
عوامل خطر ایجاد زخم در دستگاه گوارش
موارد زیر به تنهایی باعث ایجاد زخم نمی‌شوند، اما می‌توانند زخم را بدتر و روند بهبودی آن را دشوارتر کنند:
- سیگار کشیدن
- نوشیدن الکل
- استرس درمان‌نشده
روش های تشخیص زخم های گوارشی
پزشک معاینه بدنی انجام می‌دهد و علائم شما را بررسی می‌کند. سپس ممکن است تست‌های تشخیصی زیر را توصیه کند:
۱. تست‌های آزمایشگاهی
پزشک با استفاده از آزمایش خون، مدفوع یا تنفس می‌تواند هلیکوباکتر پیلوری را در بدن تشخیص دهد. تست تنفس دقیق‌ترین تست تشخیصی است. برای انجام این آزمایش باید یک ماده یا مایع حاوی کربن رادیواکتیو را بخورید. سپس باید در یک کیسه بدمید. اگر به هلیکوباکتر پیلوری آلوده باشید، باکتری ماده موجود در معده شما را تجزیه می‌کند. بنابراین، در بازدم شما کربن رادیواکتیو به شکل دی‌اکسید کربن وجود دارد.
اگر داروی آنتی‌اسید استفاده می‌کنید، حتما به پزشک اطلاع دهید. بسته به اینکه از کدام تست استفاده شود، ممکن است لازم باشد دارو را برای مدتی قطع کنید. چون آنتی‌اسیدها می‌توانند به نتیجه منفی کاذب منجر شوند.
۲. آندوسکوپی
در آندوسکوپی، پزشک یک لوله توخالی مجهز به دوربین را از طریق گلو وارد مری، معده و روده کوچک می‌کند و به کمک آن به دنبال زخم می‌گردد. در صورت پیدا شدن زخم، پزشک می‌تواند از آن نمونه‌گیری کند تا در آزمایشگاه از نظر وجود سلول‌های سرطانی بررسی شود. با نمونه‌گیری می‌توان هلیکوباکتر پیلوری را هم در دیواره دستگاه گوارش تشخیص داد.
همه بیماران به آندوسکوپی نیاز ندارند. این تست معمولا برای افرادی انجام می‌شود که در معرض خطر سرطان معده هستند، سن آن‌ها بالای ۴۵ سال است یا علائم زیر را تجربه می‌کنند:
- کم‌خونی
- کاهش وزن ناخواسته
- خونریزی گوارشی
- مشکل در بلع
۳. تصویربرداری از دستگاه گوارش فوقانی
در این روش که گاهی‌اوقات به آن بلع باریوم می‌گویند، از اشعه ایکس برای تصویربرداری از مری، معده و روده کوچک استفاده می‌شود. برای عکس‌برداری باید یک مایع سفید رنگ حاوی باریوم را ببلعید تا سطح دستگاه گوارش شما را بپوشاند و زخم را نمایان‌تر کند.
دکتر علی بهشتی نامدار – فوق تخصص گوارش و کبد و متخصص داخلی
آدرس: مشهد، خیابان کوهسنگی 6 – ساختمان صدرا – طبقه دوم
051-38536962
دیدگاهتان را بنویسید